Krivičnim zakonikom i to čl.91. propisano je da: „Niko ne može zadržati imovinsku korist pribavljenu krivičnim delom. Korist .. oduzeće se, pod uslovima predviđenim ovim Zakonikom i sudskom odlukom kojom je utvrđeno izvršenje krivičnog dela“.
Tako, shodno čl.92. istog Zakonika propisano je da: „Od učinioca će se oduzeti novac, predmeti od vrednosti i svaka druga imovinska korist koji su pribavljeni krivičnim delom, a ako oduzimanje nije moguće učinilac će se obavezati da plati novčani iznos koji odgovara pribavljenoj imovinskoj koristi. Imovinska korist pribavljena krivičnim delom oduzeće se i od lica na koja je prenesena bez naknade ili uz naknadu koja očigledno ne odgovara stvarnoj vrednosti. Ako je krivičnim delom pribavljena imovinska korist za drugog ta korist će se oduzeti“.
Dakle, zakonodavac u svakom slučaju predviđa obavezu oduzimanja imovinske koristi pribavljene krivičnim delom.
Međutim, pošto shodno čl.517. Zakonika o krivičnom postupku oduzimanje imovinske koristi sud može izreći tek u presudi kojom se optuženi oglašava krivim, u rešenju o kažnjavanju bez glavnog pretresa, u rešenju o sudskoj opomeni, kao i u rešenju kojim se izriču mere bezbednosti obaveznog psihijatrijskog lečenja, to ima smisla prethodna odredba Zakonika o krivičnom postupku odnosno, čl.516. u kome je propisano da kad dolazi u obzir oduzimanje imovinske koristi, sud će po službenoj dužnosti, po odredbama koje važe za izvršni postupak, odrediti privremene mere obezbeđenja. U takvom slučaju primenjivaće se shodno odredbe čl.210.st.2. i 3. ovog Zakonika.
Privremene mere obezbeđenja sadržane su u čl.293-297. Zakona o izvršenju i obezbeđenju. Predmetni Zakon pravi razliku između obezbeđenja novčanog i nenovčanog potraživanja, pri čemu u oba slučaja kao neophodni uslov za primenu ovog pravnog instituta postavlja da je izvršni poverilac učinio verovatnim postojanje potraživanja i opasnost da će bez takve mere izvršni dužnik osujetiti ili znatno otežati naplatu potraživanja, time što će svoju imovinu, odnosno svoja sredstva otuđiti, prikriti ili na drugi način njima raspolagati.
Privremena mera za obezbeđenje novčanog potraživanja:
Zakon o izvršenju i obezbeđenju propisuje da radi obezbeđenja novčanog potraživanja, može se odrediti svaka mera kojom se postiže svrha takvog obezbeđenja, a naročito: zabrana izvršnom dužniku da raspolaže pokretnim stvarima, kao i oduzimanje tih stvari od izvršnog dužnika i poveravanje na čuvanje izvršnom poveriocu ili trećem licu, odnosno čuvanje u sudskom depozitu; zabrana izvršnom dužniku da otuđi ili optereti svoje nepokretnosti ili stvarna prava na nepokretnosti upisana u javnu knjigu u njegovu korist, uz upis te zabrane u javnu knjigu; zabrana dužniku izvršnog dužnika da mu isplati potraživanje ili preda stvari, kao i zabrana izvršnom dužniku da primi stvari, da naplati potraživanje i da primljenim stvarima, odnosno naplaćenim iznosom raspolaže; nalog banci ili drugoj finansijskoj organizaciji, kod koje izvršni dužnik ima račun, da izvršnom dužniku ili trećem licu, po nalogu izvršnog dužnika uskrati sa računa izvršnog dužnika isplatu novčanog iznosa za koji je određena privremena mera oduzimanje od izvršnog dužnika i polaganje u depozit gotovog novca ili hartija od vrednosti.
Prema ovom Zakonu, privremenom merom ne stiče se založno pravo, ali sud može odrediti, naročito ako postoji opasnost iz člana 293. stav 3. ovog zakona, da se privremenom merom stiče privremeno založno pravo.
Radi obezbeđenja nenovčanog potraživanja može se takođe odrediti privremena mera, ako je izvršni poverilac učinio verovatnim postojanje potraživanja i opasnost da će se ostvarenje potraživanja osujetiti ili znatno otežati.
Da bi se obezbedilo nenovčano potraživanje, može se odrediti svaka mera kojom se postiže svrha takvog obezbeđenja, a naročito: zabrana otuđenja i opterećenja pokretnih stvari na koje je upravljeno potraživanje, oduzimanje tih stvari i poveravanje na čuvanje izvršnom poveriocu ili trećem licu, odnosno čuvanje u sudskom depozitu;zabrana otuđenja i opterećenja nepokretnosti na koju je upravljeno potraživanje, uz upis zabrane u javnu knjigu;zabrana izvršnom dužniku da preduzima radnje koje mogu naneti štetu izvršnom poveriocu, kao i zabrana da se izvrše promene na stvarima na koje je upravljeno potraživanje; zabrana dužniku izvršnog dužnika da izvršnom dužniku preda stvari na koje je upravljeno potraživanje; zabrana otuđenja i opterećenja akcija ili udela u društvu na koje upravljeno potraživanje i zabeležba ove zabrane u Centralnom registru hartija od vrednosti, javnom registru privrednih društava i knjizi članova društva, zabrana korišćenja i raspolaganja pravima iz akcija i udela i poveravanje akcija ili udela na upravljanje trećem licu, uključujući postavljanje privremene uprave nad društvom; nalog izvršnom dužniku da obavi određene radnje potrebne da bi se sačuvala pokretna ili nepokretna stvar, sprečila njena fizička promena, oštećenje ili uništenje; ovlašćenje izvršnom poveriocu da sam ili preko trećeg lica učini neku radnju ili pribavi određenu stvar o trošku izvršnog dužnika, naročito ako je to neophodno da bi se uspostavilo pređašnje stanje; plaćanje naknade zarade zaposlenom u toku spora o nezakonitosti odluke o prestanku radnog odnosa, ako je to neophodno za njegovo izdržavanje i izdržavanje lica koja je po zakonu dužan da izdržava, uz istovremeno određivanje sredstava izvršenja za prinudnu naplatu naknade zarade ili privremeno vraćanje zaposlenog na rad; privremeno uređenje spornog odnosa, da bi se otklonila opasnost od nasilja ili veće nenadoknadive štete.
Pored obaveznog oduzimanja imovinske koristi pribavljene krivičnim delom, Zakonik predviđa dakle obavezu suda (po službenoj dužnosti) da odredi mere obezbeđenja zahteva za oduzimanje imovinske koristi, naravno ukoliko se učini verovatnim postojanje potraživanja i opasnost da će bez takve mere izvršni dužnik osujetiti ili znatno otežati naplatu potraživanja, time što će svoju imovinu, odnosno svoja sredstva otuđiti, prikriti ili na drugi način njima raspolagati.