Na sajtu Poreske uprave 26. februara 2026. godine, objavljeno je obaveštenje, u kojem je, između ostalog, navedeno sledeće:
„Prikupljanje javnih prihoda, praćenje i unapređenje nivoa fiskalne discipline i kreiranje ambijenta u kojem svaki poreski obveznik dobrovoljno, bez suvišnih troškova ispunjava svoje poreske obaveze jasno je definisana misija Poreske uprave Republike Srbije. Partnerskim odnosom koji godinama razvija sa poreskim obveznicima, Poreska uprava kontinuirano radi na podizanju svesti o tome da redovno izmirivanje poreskih obaveza bogati državni budžet, što znači više sredstava za škole, bolnice, penzije… svakodnevni život i dobro građana i privrede.
Pored svih benefita koje nosi redovno izmirivanje poreskih obaveza, važno je znati i posledice neplaćanja ili neblagovremenog plaćanja poreza.
Kamata
Od prvog narednog dana po isteku roka za plaćanje obaveze, na iznos glavnice manje plaćenog poreza obračunava se kamata po stopi jednakoj godišnjoj referentnoj stopi Narodne banke Srbije uvećane za 10 procentnih poena, primenom prostog interesnog računa od sto.
Opomena
Poreskom obvezniku koji u propisanom roku nije u celosti izmirio poresku obavezu uručuje se opomena o vrsti i iznosu poreza odnosno sporednih poreskih davanja (kamata i troškovi postupka prinudne naplate) sa nalogom da dospelu a neplaćenu poresku obavezu uplati odmah, a najkasnije u roku od pet dana od dana prijema opomene, sa obračunatom kamatom na glavni dug od dana izdavanja opomene do dana uplate dospele a neplaćene poreske obaveze.
Opomena sadrži i pouku poreskom obvezniku da u roku od pet dana od dana prijema opomene u Poreskoj upravi raspravi sva pitanja u vezi sa vrstom i iznosom dospele poreske obaveze za naplatu iz opomene.
Prinudna naplata
Ako poreska obaveza ne bude plaćena u ostavljenom roku iz opomene, sa obračunatom kamatom do dana uplate dospele a neplaćene poreske obaveze, Poreska uprava će pokrenuti postupak prinudne naplate, donošenjem rešenja o prinudnoj naplati poreza, čije su posledice:
– naplata iz celokupne imovine poreskog obveznika, izuzev iz dela određenog u članu 82. Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji, odnosno iz dela koji nije izuzet od izvršenja prema zakonu kojim se uređuje izvršenje i obezbeđenje;
– uvećanje poreskog duga, koji u sebi ne sadrži kamatu i koji je predmet prinudne naplate za 5% na dan početka postupka prinudne naplate na koji se obračunava kamata;
– plaćanje troškova prinudne naplate.“
Članom 75. Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji (“Sl. glasnik RS”, br. 80/2002, 84/2002-isp, 23/2003-isp, 70/2003, 55/2004, 61/2005, 85/2005-dr.zakon, 62/2006-dr.zakon, 61/2007, 20/2009, 72/2009-dr.zakon, 53/2010, 101/2011, 2/2012-isp, 93/2012, 47/2013, 108/2013, 68/2014, 105/2014, 91/2015-aut.tumačenje, 112/2015, 15/2016, 108/2016, 30/2018, 95/2018, 86/2019, 144/2020, 96/2021, 138/2022, 94/2024 i 109/2025), koji uređuje kamatu, propisano je sledeće:
„Na iznos manje ili više plaćenog poreza i sporednih poreskih davanja, osim kamate, obračunava se i plaća kamata po stopi jednakoj godišnjoj referentnoj stopi Narodne banke Srbije, uvećanoj za deset procentnih poena, primenom prostog interesnog računa od sto.
Na dugovani porez i sporedna poreska davanja, osim kamate, kamata se obračunava počev od narednog dana od dana dospelosti.
Kamata se obračunava za kalendarski broj dana perioda docnje u izmirenju obaveza u odnosu na kalendarski broj dana u godini (365, odnosno 366 dana) dekurzivnim načinom obračuna, bez pripisa kamate glavnici istekom obračunskog perioda.
Kamata se u smislu stava 3. ovog člana obračunava za sve kalendarske dane u obračunskom periodu.
Pod obračunskim periodom podrazumeva se period od prvog dana docnje, odnosno promene iznosa duga i/ili promene stope iz stava 1. ovog člana i/ili isteka svake kalendarske godine u periodu docnje za koji se vrši obračun.
Ukupan iznos kamate predstavlja zbir obračunate kamate za pojedine obračunske periode iz stava 5. ovog člana.
Ako se u toku kontrole utvrdi razlika poreske obaveze, kamata se obračunava od dana kada je poresku obavezu poreski obveznik bio dužan da plati.
Na iznos više plaćenog poreza i sporednih poreskih davanja, osim kamate, kamata se obračunava po isteku roka od 30 dana od dana prijema zahteva za povraćaj.
Ako je osnov za povraćaj poništeno ili izmenjeno rešenje ili drugi akt o zaduženju, kamata se obračunava od dana uplate poreza.
Ako se obvezniku poreza na dodatu vrednost, u roku propisanom zakonom kojim se uređuje porez na dodatu vrednost, ne izvrši povraćaj tog poreza, kamata se obračunava od narednog dana od dana isteka tog roka.
Obvezniku koji je podneo zahtev za refakciju, odnosno za refundaciju poreza, kamata se obračunava po isteku roka od 30 dana od dana donošenja rešenja kojim mu je utvrđeno pravo na refakciju, odnosno za refundaciju.“
Članom 77. Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji koji uređuje početak postupka prinudne naplate poreza, propisano je:
„Poreska uprava može, poreskom obvezniku koji nije platio porez, a koji je dospeo za plaćanje, odnosno sporedno poresko davanje u roku iz opomene, da pošalje upozorenje pisanim ili elektronskim putem, kao i sms porukom, odnosno na drugi način, kada je to moguće, da dospelu a neplaćenu poresku obavezu, sa kamatom obračunatom u skladu sa zakonom, plati u roku od pet dana od dana dostavljanja upozorenja.
Ako poreski obveznik nije platio porez, odnosno sporedno poresko davanje, u roku iz člana 71. stav 2. ovog zakona, odnosno u roku iz stava 1. ovog člana, Poreska uprava počinje postupak prinudne naplate poreza, odnosno sporednih poreskih davanja, donošenjem rešenja o prinudnoj naplati poreza.
U rešenju iz stava 2. ovog člana navodi se osnov poreskog duga, njegov preostali neplaćeni iznos iz opomene iz člana 71. ovog zakona dostavljene poreskom obvezniku, sa obračunatom kamatom od dana izdavanja opomene do dana donošenja rešenja, a poreski obveznik se obaveštava o svojim pravima u postupku prinudne naplate.
Rešenje iz stava 2. ovog člana istovremeno se dostavlja poreskom obvezniku i organizaciji nadležnoj za prinudnu naplatu, odnosno drugim registrima, čime postaje izvršno.
Protiv rešenja o prinudnoj naplati poreza može se izjaviti žalba u roku od osam dana od dana dostavljanja rešenja.“
Pravne posledice početka postupka prinudne naplate poreza određene su članom 78. ovog zakona:
„Pokretanje postupka prinudne naplate poreza ima za posledicu:
1) naplatu iz celokupne imovine poreskog obveznika, osim iz dela određenog u članu 82. ovog zakona;
2) plaćanje troškova iz člana 83. ovog zakona;
3) uvećanje poreskog duga, koji u sebi ne sadrži kamatu i koji je predmet prinudne naplate za 5% na dan početka postupka prinudne naplate na koji se obračunava kamata (u daljem tekstu: uvećanje poreskog duga).
Iznos uvećanja poreskog duga je prihod budžeta Republike, osim iznosa uvećanja poreskog duga koji je pravna posledica prinudne naplate izvornih prihoda jedinice lokalne samouprave, koji pripada budžetu jedinice lokalne samouprave.“
U vezi sa prinudnom naplatom pogledajte i članove 79. do 85. ovog zakona, ali i članove 114. do 114z u vezi sa zastarelošću prava na utvrđivanje i naplatu poreza.
Izvor: Obaveštenje – sajt Poreske uprave (https://purs.gov.rs/).
Izvor: Izvod iz propisa preuzet je iz programa „Propis Soft“, Redakcija Profi Sistem Com-a.