U okviru našeg serijala tekstova posvećenih pravilnoj primeni kriterijuma za utvrđivanje zaposlenih za čijim je radom prestala potreba u školi, nakon što smo u uvidnom tekstu “Kriterijumi za utvrđivanje zaposlenih u školi za čijim je radom prestala potreba” obradili opšti okvir i pravni osnov za utvrđivanje zaposlenih za čijim je radom prestala potreba u ustanovama obrazovanja, a zatim obradili rad ostvaren u radnom odnosu i obrazovanje kao kriterijume, treći po redu kriterijum su takmičenja.
U ovom tekstu razjašnjavamo koja se sve takmičenja priznaju, na koji način se vrednuje rad nastavnika i kako pravilno primeniti pravilo o zabrani sabiranja bodova.
Posebnim kolektivnim ugovorom za zaposlene u osnovnim i srednjim školama i domovima učenika (“Sl. glasnik RS”, broj 21/2015, 16/2018-sporazum, 8/2019-sporazum, 92/2020, 27/2022-sporazum, 123/2022 i 13/2025) je u pogledu takmičenja kao kriterijuma propisano:
“3. takmičenja:
1) broj bodova za opštinsko takmičenje i smotru:
za osvojeno prvo mesto – 2 boda,
za osvojeno drugo mesto – 1,5 bod,
za osvojeno treće mesto – 1 bod;
2) broj bodova za okružno/regionalno, odnosno gradsko takmičenje i smotru:
za osvojeno prvo mesto – 5 bodova,
za osvojeno drugo mesto – 4 boda,
za osvojeno treće mesto – 3 boda;
3) broj bodova za republičko takmičenje i smotru:
za osvojeno prvo mesto – 8 bodova,
za osvojeno drugo mesto – 7 bodova,
za osvojeno treće mesto – 6 bodova;
4) broj bodova za međunarodno takmičenje:
za osvojeno prvo mesto – 15 bodova,
za osvojeno drugo mesto – 12 bodova,
za osvojeno treće mesto – 10 bodova.
Po osnovu takmičenja boduje se nastavnik koji je učenika pripremao za takmičenje i koji je ostvario relevantne rezultate.
Prilikom bodovanja zaposlenih u obzir se uzima rezultat postignut na takmičenjima i smotrama koji su organizovani u skladu sa stručnim uputstvom ministarstva o organizovanju takmičenja i smotri učenika i koju su utvrđeni navedenim kalendarom.
Vrednuje se samo jedan rezultat ostvaren u najvišem rangu takmičenja i smotri. Bodovanje po ostvarenim rezultatima na takmičenju i smotri vrši se ukoliko u toj kategoriji zaposleni imaju mogućnost učešća u takmičenju. Prilikom bodovanja vrednuju se rezultati ostvareni u toku celokupnog rada ostvarenog u obrazovanju.”
Takmičenje kao kriterijum za bodovanje
Kod ovog kriterijuma bodovi su gradirani i prema nivou takmičenja (opštinsko, okružno/regionalno, republičko, međunarodno) i prema osvojenom mestu (prvo, drugo, treće). Što je viši nivo i bolji plasman, broj bodova je veći.
U praksi se često pravi greška jer se boduju sva takmičenja na kojima su učenici učestvovali. Propis je tu jasan, priznaju se isključivo takmičenja koja se nalaze u zvaničnom Kalendaru takmičenja i smotri Ministarstva prosvete za tu školsku godinu.
Takođe je jasno naglašeno, boduje se nastavnik koji je učenika pripremao za takmičenje i koji je ostvario relevantne rezultate. Dakle, neophodna je kumulacija pripreme i ostvarenog rezultata.
Često se u praksi greši prilikom bodovanja dodeljivanjem zaposlenom bodova za više takmičenja iz istog ranga, odnosno bodova za niži pa i za viši nivo koji je zaposleni sa učenikom ostvario. PKU je jasan u obzir se uzima samo jedan rezultat ostvaren u najvišem rangu takmičenja i smotri i to u toku celokupnog rada u obrazovanju.
Dakle, ako je nastavniku u toku celokupnog rada npr. republičko takmičenje najviši nivo na kome je njegov učenik nagrađen, samo se to jedno takmičenje boduje, bez obzira na sva druga u kojima je učestvovao i sa učencima osvajao mesta, pa makar sva bila republička. Boduje se najviše rangirano takmičenje i nema sabiranja. Nastavniku čija su npr. dva učenika osvojila prvo mesto na republičkom takmičenju bodovi se ne udvostručuju, već se vrednuje rezultat (jedan) ostvaren u najvišem rangu takmičenja i smotri.
Kod ovog kriterijuma je izuzetno važno istaći i to da se bodovanje po ostvarenim rezultatima na takmičenju i smotri vrši samo ukoliko u toj kategoriji svi zaposleni imaju mogućnost učešća u takmičenju.
Umesto zaključka
Kao što se da videti iz priloženog, kriterijum takmičenja “ne trpi” sabiranje rezultata niti priznavanje nadmetanja van zvaničnog kalendara Ministarstva. Pravilna primena pravila o vrednovanju samo jednog, najvišeg rezultata garancija je zakonitosti rang-liste.
Napomena: Ovaj tekst je deo serijala članaka posvećenih detaljnoj analizi kriterijuma za utvrđivanje tehnološkog viška u osnovnim i srednjim školama i domovima učenika. Ukoliko ste propustili uvodni tekst sa relevantnim odredbama PKU-a ili želite da pročitate analizu ostalih kriterijuma (obrazovanje, takmičenja, pedagoški doprinos, zdravstveno stanje i dopunski kriterijumi), sve povezane tekstove možete pronaći na našem portalu.
Izvor: Izvodi iz propisa preuzeti su iz programa „Propis Soft“, Redakcija Profi Sistem Com-a.